CHOWA ZOUTLEEUW

CHOWA ZOUTLEEUW

vrijdag 9 maart 2012

Mijn bonsai is ziek.

Iedere bonsailiefhebber werd al eens geconfronteerd met een boom die er plots minder vitaal ging uitzien: de bladeren gingen hangen, verkleuren en vielen in het slechtste geval af. Je boom was duidelijk ziek. 

In zulk een geval is een goede en snelle diagnose soms van belang om verdere schade en/of sterfte van de boom te voorkomen.

Een goede diagnose richt zich op observeren van de ziektekenmerken en deze te koppelen aan de ziekteverwekkers. Hiervoor is natuurlijk enige kennis en ervaring nodig maar de onderstaande tips helpen je al een eind op weg.


De bladeren zijn vervormd
echte meeldauw, bladluizen,tripsen, gallen, bladluizen 

De bladeren zijn verkleurd
bleekzucht

De bladeren worden geel of bruin
wortelrot, schurft, te veel water, te dicht gebladerte, mijten, witte vlieg, 
dwergcicaden, verwelkingsziekte, grauwe schimmel

De bladeren zijn verwelkt
grauwe schimmel, verwelkingsziekte, antrachnose, tripsen

Aanwezigheid van necrose op de bladeren
botrytis, coryneum, antrachnose

Aanwezigheid van vlekken op de bladeren
schurft, coryneum, roest, meeldauw, mijten

De bladeren worden gegeten
blad etende insecten

Aanwezigheid van een stoffige of kleverige afzetting op de bladeren
meeldauw, grauwe schimmel, bladluizen, tripsen, schimmel

Aanwezigheid van insecten
witte vlieg, wolluis, bladluis

Aanwezigheid van zaagsel
hout etende insecten

1. Echte Meeldauw


Is een schimmelziekte die vooral terug te vinden is op eik, appels, esdoorn, meidoorn, ... en die zich zeer snel verspreidt.

Symptomen: bladeren, stengels en soms ook de bloemen zijn bedekt met een kleverige, witte stof.

Behandeling: een preventieve behandeling is aan te raden. Bayfidan®Special van Bayer werkt zowel voorkomend als genezend.



2. Valse Meeldauw



Het verschil met echte meeldauw: valse meeldauw bevindt zich aan de onderkant van het blad. Verspreidt zich heel snel.

Symptomen: geelachtige, cirkelvormige verkleuringen op het blad (olievlekken).

Behandeling: een preventieve behandeling is aan te raden. Chipo®Green van Bayer werkt zowel voorkomend als genezend. Onmiddellijk na de winter behandelen.


3. Bladluis


Bladluizen verschijnen vroeg in het voorjaar, meestal op jonge groei. Ze kunnen een wit, zwart, wollig ... voorkomen hebben.

Symptomen: scheiden een kleverig speeksel af en zijn gemakkelijk waar te nemen.

Behandeling: gemakkelijk te bestrijden. Bij verschijnen van het probleem Anti-Sect Bio van Bayer. Er wel voor zorgen dat zowel boven- als onderkant van de plant behandeld worden.



4. Tripsen


Tripsen zijn kleine, vliegende insecten, geel of bruin, nauwelijks zichtbaar met het blote oog. Ze leven in groepen en voeden zich met plantensap.

Symptomen: de bladeren zijn bedekt met kleine, bleke plekken.

Behandeling: met Insecticide 10ME van Bayer.



5. Bleekzucht



Chlorose is een gebreksziekte. 

Symptomen Het blad tussen de nerven kleurt door afbraak van bladgroen geelgroen tot geel, terwijl de nerven groen blijven. In de meeste gevallen is er een ijzertekort of een teveel aan water.

Behandeling: toedienen meststof met Fe, Mg of Mn.



6. Wortelrot



Wortelrot is een schimmelziekte die zich nestelt in de bodem van de plant en is vaak het gevolg aan een gebrekkige afvoer van water. 

Symptomen Naast verkleuring van de bladeren voelt een deel van de wortels sponsachtig aan en is een onaangename reuk merkbaar. In de kruin kunnen aften verschijnen. Snel ingrijpen is van belang of de plant is ten dode opgeschreven.

Behandeling: toedienen Fenomenal® van Bayer.



7. Schurft



Schurft is een schimmelziekte die zich voordoet nadat de bladeren lang aan vocht zijn blootgesteld.

Symptomen Ziekte begint met zwarte vlekken op de bladeren  die voortijdig geel worden. De schors van jonge takken vormt kleine puistjes die in een later stadium open barsten.

Behandeling: toedienen Dithane®WG van Bayer.


8. Mijten



Mijten zijn kleine organismen, familie van de spinnen (<1mm). Ze bevinden zich aan de onderkant van de bladeren. Mijten zijn onzichtbaar voor het blote oog en komen te voorschijn bij warm en droog weer.

Symptomen Mijten zijn zuigende insecten. De bladeren verdrogen en worden geel.

Behandeling: met Insecticide 10ME van Bayer.
9. Witte vlieg


Insect dat leeft aan de onderkant van het blad. Volwassen dieren en larven zuigen het sap uit de bladeren wat tot afsterven leidt.

Symptomen gemakkelijk te herkennen. Als je met de bladeren schudt vliegen ze weg. Omdat ze zuigen laten ze op de bladeren kleverige honingdauw achter.

Behandeling: met Anti-Sect-Bio van Bayer.
10. Dwergcicaden


Dwergcicaden leven van plantensappen en zuigen het voedsel op middels de tot zuigsnuit omgebouwde monddelen.

Symptomen voeden zich met sap van de bladeren wat verkleuring en verdorring veroorzaakt. 

Behandeling: moeilijk te bestrijden. Een universeel insecticide zoals Anti-Sect-Bio van Bayer is een optie.
11. Verwelkingsziekte


Is een veel voorkomende plantenziekte veroorzaakt door schimmels. Komt vaak voor in natte grond, dringt via de wortels de plant binnen en verstoort de sapstroom waardoor de plant sterft.

Symptomen eerste verschijnselen zijn vergeling of verwelking van de bladeren. 

Behandeling: met Cuperit van Bayer.

12. Grauwe schimmel


Is een parasiet die alle delen van de boom kan aantasten. Hij voelt zich het best in een omgeving met hoge luchtvochtigheid. De aantasting gebeurt dan via kleine wondjes of afgevallen bloemen.

Symptomen op de aangetaste delen vormen zich eerst bruine vlekken waarop later een grijs schimmelpluis gevormd wordt. 

Behandeling: met Captan.

13. Anthracnose

Is een schimmelziekte die zich ontwikkeld tijdens een lange vochtige en warme periode. Inheemse esdoorns en iepen zijn zeer gevoelig voor infectie.

Symptomen verschillen van boom tot boom. De eerste tekenen zijn ronde vlekken op de bladeren. Vervolgens ontwikkelt zich een kankergezwel op de takken die afsterven. De ziekte wordt vaak verward met gallen veroorzaakt door insecten.

Behandeling: met Cuperit van Bayer. Aangetaste delen verwijderen en verbranden.


14. Coryneum kanker
Is een schimmelziekte die de plant binnendringt via snoeiwonden, scheurtjes in de schors, bladschubben en vertakkingen.

Symptomen een paar verspreide takken krijgen doffe bladeren, die later geel worden, afsterven, bruin worden en afvallen. Op de aangetaste takken komen kankerplekken die zeer veel hars produceren. Groeit de kankerplek rond de tak dan sterft deze af.

Behandeling: bij ernstige aantasting dient de plant verwijderd te worden. Cuperit van Bayer kan als ultiem middel gebruikt worden maar geeft geen garantie op succes.
15. Roest
Is een schimmelziekte die aangetrokken wordt door een hoge luchtvochtigheid. De sporen worden door de regen en luchtstromen verspreid.

Symptomen aan het onderkant van het blad ontwikkelen zich oranje of bruine sporenhoopjes. Aan de bovenkant is op dezelfde plaats een gele verkleuring te zien. De bladeren vallen te vroeg af.

Behandeling: Bayfidan®Special van Bayer.


De getoonde voorbeelden hadden vooral betrekking op bladverliezende bomen. Hoe zit het dan met onze groenblijvende bomen ? Ook zij zijn niet gevrijwaard van ongewenst bezoek.
Ze allemaal opsommen is onbegonnen werk maar de meest voorkomende bekijken zijn: wortelrot, roest (pinussen, jeneverbessen), mijten, wolluis, plakker (rups), zwam, takluis, rode spint, taxuskever, cipressenkanker, .

Sommige van deze werden in het eerste deel van het artikel al besproken. De andere bekijken we nu even.

1. Roest (perenroest)
Komt vooral voor bij een paar jeneverbessoorten.
Is een schimmel die op het einde van de winter eerst als donkerbruine puistjes op takken of stam ontwikkelt. Vervolgens komt er een gele, oranje achtige zwam te voorschijn.
Perenroestis zeer hardnekkig en is curatief niet te behandelen al doen hierover de wildste verhalen de ronde. Aangetaste takken dienen onmiddellijk verwijderd en verbrand te worden.

2. Wolluis
De wolluis nestelt zich op de naalden en is te herkennen aan de witte, wollige pluislaag waarmee hij zich beschermt. Het beestje heeft het gemunt op het sap maar de schade is miniem. Naalden verkleuren en het uitzicht op de spar is om zeep.
Behandeling: Insecticide 10ME van Bayer.


3. Plakker
Behaarde rups van 5cm die haar eitjes op de boomstammen legt en bedekt met haartjes. De larven eten de naalden op en plukken de conifeer kaal.
Behandeling: Insecticide 10ME van Bayer.


4. Zwammen
Je coniferen zijn ernstig ziek als je er zwammen op ziet groeien. Meestal zijn deze schimmels fataal voor de boom omdat je ze pas in een laat stadium opmerkt. 
Het is één van de meest voorkomende oorzaken van afsterven van houtige gewassen. Symptomen zijn naalden die verkleuren maar niet afvallen.
Behandeling: meestal komt hulp te laat. Je boom verhuist jammer genoeg naar zijn laatste rustplaats.
!!! Gebruik je de pot waarin je zieke boom stond opnieuw, desinfecteer hem dan grondig !!!

5. Takluis
De grijs bruine takluis (3 à 4 mm groot) oudere bomen aan. De coniferen vertonden gele plekken die later bruin worden doordat de beestjes de sappen uit de twijgen zuigen.
De takluis is het hele jaar aanwezig, maar is actief vanaf april wanneer de eitjes gelegd worden.
Een vijftal takluizen kunnen al voldoende zijn om de boom te doden. Je kunt de aanwezigheid herkennen aan de suikerachtige uitwerpselen die het diertje achter laat.
Behandeling: Zo snel mogelijk behandelen met Okapi®Totaal gecombineerd met Provado®Ultra van Bayer.

6. Rode spint
Deze kleine geel-groene diertjes leggen rode eitjes en zijn vooral tijdens een hete, droge zomer actief. Hierdoor verkleuren de naalden en vallen af. 
Behandeling: Anti-Sect-Bio van Bayer.

7. Taxuskever
Vanaf eind juli - begin augustus zijn de eerste larven van de taxuskever te verwachten. Ze vreten aan de wortels om zich te ontwikkelen.
Behandeling: met Provado®MultiCare van Bayer. 

8. Cipressenkanker Seiridium
Vooral cipres, juniperus, thuja zijn gevoelig. Typerend is dat de planten van boven naar onder afsterven. Algemeen verkleuren ze volledig vaal tot geel omdat de sapstroom van de twijgen wordt afgesneden.
In een verder stadium komen er kankers op de stammen en er vloeit gom uit de stam.
Behandeling: preventief behandelen met Derosal van Bayer.


9. Botryosphaeria kanker

Zelfde symptomen als Cipressenkanker, alleen neemt deze kanker nog grotere vormen aan.
Behandeling: preventief behandelen met Desoral van Bayer.






4 opmerkingen:

  1. Beste chowa,

    Mijn bonsai heeft cypressenkanker en ik ben naarstig op zoek naar derosal. Ik kan het echter nergens vinden. Kun jij me mee info verschaffen?

    Met vriendelijke groet,
    Cora van gool
    coravangool@hotmail.com

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Derosal (carpendazine) mag in België niet meer verkocht worden. Je vindt wel een alternatief: TOPSIN M 500 SC.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Deze reactie is verwijderd door de auteur.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Deze reactie is verwijderd door de auteur.

    BeantwoordenVerwijderen