Verfijnen takken Japanse Larix

'Bonsai beoefenen' is een nooit eindigend proces dat leidt tot een nog beter resultaat.

Onderstaand filmpje van Mike Konig laat de verfijning van de takkenstructuur van een Japanse Larix zien.

Door het verwijderen van de sterke toppen van de tak verkrijgt hij verfijndere groei binnenin de tak, een ideaal werkje tijdens deze koude winterdagen.

© Mike Konig

Van Kokufu-ten naar Noelanders Trophy

De Pinus densiflora van Mario Komsta

© Bonsai Eejit

De Japanse rode den op Noelanders Trophy 2012.

Dat de Kokufu-ten het meest prestigieuze bonsaigebeuren in Japan, ja zelfs ter wereld, is weet elke bonsailiefhebber. Het is dan niet moeilijk te begrijpen dat enkel bomen van topkwaliteit aan deze tentoonstelling mogen deelnemen.

Tien bonsaimeesters en kunstexperts vormen de selectiecommissie. Zij bepalen welke opstelling deelneemt.

© Mariusz Komsta

Als één van de eerste Europeanen viel deze eer in 2006 te beurt aan de Pool Mario Komsta toen deze in de leer was bij de Japanse meester Oyakata Urushibata.

© Mariusz Komsta

De presentatie die Mario Komsta voor de Kokufu-ten 2006 maakte. 

Rechts de Japanse rode den, links de Koreaanse haagbeuk 

en in het midden de accentbeplanting van varen en 

azalea.

Weetjes

Mario was slechts negen jaar intensief bezig met bonsai toen hij aan de Kokufu-ten mocht deelnemen.

Bij de Kokufu-ten wordt sterk gelet op de traditionele presentatie die bestaat uit drie elementen: de bonsai, een secundaire boom of plant en een accentplant.

Om de pot te kopen, die bij de boom paste, moest hij eerst om de toestemming van zijn meester Urushibata vragen. Een leerling mag in Japan niet zelf een pot aankopen.

De pot van Mario's boom is meer dan honderd jaar oud en werd vervaardigd door meester Koseiken.

Meer weten over Mario Komsta bekijk hier zijn website.

Blikvager op Noelanders Trophy 2012

Salix van Simon Temblett

Het verhaal van deze wilg begint midden jaren tachtig. Een verhaal van vallen en opstaan, van bijna opgeven tot dit resultaat ongeveer 25 jaar later.

1989
De boom is een tweetal jaren oud. Omdat de eerste top van de boom verloren is gegaan door een val is een nieuwe toptak in ontwikkeling.
Op dit ogenblik wordt de traditionele bedrading toegepast om de takken te buigen. Jonge groeiers hebben de neiging zich naar boven te richten.


1992
Traditionele bedrading blijkt niet de beste weg te zijn. Daarom kiest Simon voor de aloude Chinese methode: iedere tak voorzien van gewichtjes.
Er wordt gewerkt met gewichtjes van stopverf maar dit blijkt geen goede keuze: de lijnzaadolie in de stopverf leidde tot vergiftiging van de boom.
Hij wordt met rust gelaten en in een waterschaal geplaatst om de giftige restanten proberen te verwijderen. Het idee was ook dat door de overvloedige watergift de langste uitgroeiers over de pot zouden vallen.


1994
Veel wortels gingen verloren. De boom verkeert in zeer slechte conditie. Watergift gebeurt niet meer met de waterschaal maar door begietering van bovenaf.


2000
De boom vertoont weinig groei.


2002
Bijna geen verandering.
De wond aan de voorkant van de boom, een restant van een weggesnoeide tak in 1994 is nog steeds duidelijk zichtbaar als een holte in de stam (uro). 
Als gevolg van afsterving zijn de hangende uitlopers heel kort.
Omdat de basis van de boom begint te rotten wordt een holle stam gemaakt.


2004
Simon onderneemt een laatste poging om de wilg als bonsai te redden.
Hij wordt in zuivere akadama geplaatst, op de normale manier van water voorzien en krijgt op het einde van de zomer een voeding NPK 0-10-10.
Eindelijk resultaat. Aan het bovenste deel van de stam rijpt de bast en meer nieuwe uitlopers overleven.
Klompjes plasticine (kinderklei) dienen nu als gewichtjes om de uiteinden van de nieuwe scheuten naar beneden te laten hangen.


2005

Een irrigatiesysteem wordt ontwikkeld en levert de boom continu water wanneer dit nodig is. 

Bij het water wordt een samenstelling van NPK 20-20-20 gevoegd met een gezonde boom tot gevolg.

Er komen veel nieuwe uitlopers die meteen van klompjes plasticine worden voorzien. De uro wordt kleiner wat wijst op vitaliteit.

2006

Simon Templett ontwerpt een nieuwe pot, die zowel qua kleur als vorm het beeld van een pompoen oproept.
De stam is in omvang verdubbeld tegenover 2004.


2007
De uro is zo goed als verdwenen en de vele, lange uitlopers hangen nu ver onder de potrand.
De boom krijgt een naam: "Suzanne". Een eerbetoon aan een goede vriendin die zichzelf van het leven benam. 


2012
Blikvanger en veel besproken boom op de Noelanders Trophy.
Een boom met een geschiedenis, die dank zij het doorzettingsvermogen, kennis en geduld van zijn meester geworden is wat hij nu is.


Meer over deze boom en de Salix alba in het algemeen vind je in Bonsai Focus 1/2008.

Foto's: onbekend

Shitakuso of accentplanten

Betekenis

De term Shitakuso wordt gebruikt wanneer een Kusamono (Kusa= gras, mono= plant) gebruikt wordt in combinatie met een bonsai.

Net zoals bonsai aan een aantal regels gebonden is, is dat ook zo met accentplanten.

Een accentplant kan:
-  solitair zijn = 1 plantje in een pot.
-  samengesteld zijn uit verschillende planten, zodat er een mini-landschapje ontstaat.

Bij het samenstellen van een compositie is het van belang dat niet alle planten even hoog zijn. We onderscheiden drie gebieden:
1. Topgebied: meestal een gras, bamboe, riet, iris, …
2. Middengebied: kleine, bloeiende planten
3. Laaggebied: grondbedekkers zoals mossen.



Eigenschappen

Omdat een Shitakuso altijd wordt gepresenteerd samen met een bonsai, suiseki, scroll of beeldje is het van belang dat de accentplant een deel vormt van het geheel en niet de bovenhand gaat krijgen op de andere tentoongestelde items.

Let daarom vooral op:
1. dat de kleur van de Shitakuso en de boom samen gaan,
2. de vorm en grootte in verhouding tot de boom staan,
3. het seizoen aangegeven wordt door de accentplant.

Onderhoud

Accentplantjes bewaar je in grote potten gevuld met gewone bonsaigrond. Je plaatst de plantjes hierin met potje en al. Na verloop van tijd zoeken de wortels een uitweg door de drainagegaatjes en halen ze hun voedingsstoffen uit de grond van de grote potten.

Op deze manier vermijd je snel uitdrogen van de kleine potjes.

Heb je de plantjes nodig voor een tentoonstelling wordt alles uit de grote potten gehaald en voorbereid.

Eén maal per jaar wordt er verplant.

Oppotten

Dezelfde techniek als bij bonsai wordt toegepast. De drainagegaatjes worden afgeschermd en verankeringsdraden worden, indien nodig, aangebracht.

Op de bodem komt drainagegranulaat en dan de grond die bestaat een mengsel van humus, akadama, split of kiryu.

Eerst plaats men de grootste plant in het midden en achteraan de pot. De plant uit de middenzone wordt schuin voor de grootste geplaatst. Met verankeringsdraden wordt het geheel vast gemaakt.

Vervolgens wordt het geheel goed bewaterd en brengt men de mos aan.

Mos kweken kun je gerust zelf.

Haal plakjes mos van stenen of muren (deze bevatten geen aarde wat de kans op ongedierte verkleint). Snijd de plakjes in kleinere plakjes van ongeveer 1 cm² groot en plaats deze in een schaal gevuld met een standaard bonsaimengsel. Bevochtig alles goed en plaats de schaal op een schaduwrijke plaats. Houd alles vochtig en klaar is Kees.

Voeding

Wees zeer zuinig met het toedienen van meststoffen. Vele planten leven op arme bodems en hebben daarom geen nood aan extra voeding. Weinig stikstof gebruiken is een algemene regel.

Overwinteren

Een koude plaats waar het windvrij is is al voldoende. Doe dit alleen bij extreme koude.

Watergift blijft belangrijk zolang het niet vriest.

Presentatie

De relatie tussen de potkeuze en de gekozen plant is belangrijk. Zo zal men een grillige pot kiezen voor een rotsplantje en een strakkere pot voor een grassoort.

Foto's copyright National Bonsai Foundation

Noelanders Trophy 2012

Zondag 22 januari brachten een aantal van onze leden een bezoek aan het jaarlijkse bonsai hoogtepunt in Heusden- Zolder.


Bij het binnenkomen in de tentoonstellingshal werden we al meteen verwelkomd door een gigantische Juniperus van Paul Finch.

De bonsai van de toekomst: hoeft geen water, nijp- en snoeiwerk, bestendig tegen alle weersomstandigheden, de perfecte boom ALLEEN niet echt. 

Wil je er meer over weten: http://www.paulfinchbonsai.com/

Net zoals vorig jaar was de kwaliteit van het tentoongestelde materiaal hoogstaand. Een kleine impressie.

Foto's copyright Bonsai Eejit